Bruggen, kan ik met mijn schip er onder door?

Of u onder een brug of andere overspanning kan doorvaren is afhankelijk van Doorvaarthoogte en  Kruiphoogte. Twee begrippen die voor de duidelijkheid hier eerst verklaard worden. Doorvaarthoogte is de afstand tussen het wateroppervlak en de laagste onderkant van de brug. Kruiphoogte is de hoogte van uw schip ten opzichte van het wateroppervlak(waterpeil), nadat alles wat (simpel) naar beneden kan, ook beneden is (mast gestreken, hakenstok van het dak, vlaggenstok eraf en soms losliggend zonnepaneel van het dak). Als een van beiden niet correct in beeld is loopt u het risico van beschadiging van uw schip. De kruiphoogte van uw schip is weer afhankelijk van soort schip en bijbehorende belading (waaronder ook het gewicht van aan boord zijnde personen). Dus komt het krap, nodig dan de zwaarste vertegenwoordiging vanuit uw kennissenkring en familie uit.

Het waterpeil wordt afhankelijk van gebied verschillend benoemd. (stuwpeil, streefpeil, kanaalpeil, winterpeil, zomerpeil etc. etc.). Probleem is dat het waterpeil nogal kan variëren. Eb en vloed zijn bekende oorzaken maar het waterpeil kan ook beïnvloed worden door bemaling, schutregime van sluizen, regen, droogte en/of wind, en andere in de buurt varende schepen (golven). Om er zeker van te zijn dat je met je schip onder een brug door kan varen is het dus zaak dat je naast de eigen kruiphoogte de hoogte van het waterpeil weet.

Het waterpeil is soms af te lezen van de blauwe NAP peilschalen die je bij veel bruggen en sluizen tegen komt. Het is soms ook te bevragen bij de beheerder of de verkeerspost (In ons geval Leidschendam of Semafoor, de post te Scheveningen). Het hoeft geen betoog dat een gemeten waterstand in Leidschendam niet de waterstand in Den Haag hoeft te vertegenwoordigen. Voor een gedegen bepaling moet dus een waterstand in de nabije omgeving bekend zijn.

Door de (in NAP gepubliceerde) brughoogte af te trekken van de waterstand (in NAP) berekend U de doorvaarthoogte. Besef wel dat u heel vaak in Nederland NAP hoogtes onder NAP (vb: -0,43 NAP) voorgeschoteld krijgt. Op dat moment kunt u het beste een tekeningetje maken waarbij u vooraf goed beseft wat onder en boven NAP gepubliceerd/aangegeven wordt!! Bij waterstanden onder NAP moet u de waterstand bij de gepubliceerde brughoogte in NAP optellen om de doorvaarthoogte te berekenen.

Makkelijker zijn de hoogteschalen die op of nabij brugpijlers staan. Dat zijn van die geel/zwarte “omgekeerde” schalen die aangeven hoe groot de actuele doorvaarthoogte is.

De doorvaart hoogte op vaarkaarten wordt vaak weergegeven als H-getal bvb H30 De waarde is weergegeven in decimeters (dm) dus in dit geval 30 dm = 3 meter

Tegenwoordig wordt de doorvaarthoogte soms ook door bordjes met bijbehorende waarden op de brug geplaatst. Let wel dit is voor beiden nog steeds ten opzichte van kanaalpeil. Dus alle eerder genoemde oorzaken kunnen deze doorvaarthoogte beïnvloeden.

Om het u iets makkelijker te maken is ondergetekende doende een peilschaal te installeren in de jachthaven. Deze peilschaal geeft de hoogte van het water weer op basis van het door Hoogheemraadschap Delfland gevestigde kanaalpeil/boezempeil  (43 centimeter onder NAP). Dit maakt het voor u eenvoudiger omdat u dan niet hoeft te verrekenen met NAP + en – waarden, maar direct een eventuele afwijking van de gepubliceerde waterstand kunt constateren. Deze peilschaal is in de haven bevestigd. Dus net voor dat u wilt gaan varen kunt u deze peilschaal aflezen en weten in hoeverre de waterstand afwijkt van het gevestigde en gepubliceerde kanaalpeil en daar uw conclusies aan verbinden.

Vooraf is door ondergetekende met behulp van Ton van Krimpen  het hoogteverschil vastgesteld ten opzichte van gevestigde hoogten in de buurt (NAP-ijkmerken) en daarmee de bevestigingshoogte van de peilschaal vastgesteld. Dit noemt men ijken**.

Nog een aantekening: De beheerder van het water is verantwoordelijk voor de hoogtebepaling. Het blijkt dat sommige beheerders de exacte (gemeten?) hoogte publiceren en sommige de veilige hoogte. Als voorbeeld de Kerkbrug en Wijkerbrug zijn op exacte hoogte weergegeven terwijl de Sijtwendebrug zeker 5 a 10 cm hoger is. Het is dus zaak goed geïnformeerd op reis te gaan.

Mocht u vragen hebben richt U tot de schrijver dezes of raadpleeg onderstaande site

http://vaarkampioen.nl/varen-en-navigeren/doorvaarthoogte/#ixzz3Ei7hvfjt

Ad van Vliet

**     Het ijken van peilschalen is een apart (landmeetkundig) aspect.

Dit wordt van oudsher met waterpassen gedaan. Waterpassen is niets anders dan met speciale apparatuur(waterpasinstrument met statief, meetbaak met baakniveau, waterpas pot) nauwkeurig hoogteverschillen bepalen van en naar punten die bekend moeten worden in hoogte ten opzichte van NAP (Normaal Amsterdams Peil).

Uitgangspunten in deze zijn hoogtemerken (NAP-ijkmerken) welke door Gemeente, waterschap of Rijk worden bepaald in hoogte, onderhouden en gepubliceerd voor algemeen gebruik door professionals.

Geef een reactie